The '30s project

Εντεκα από τα πιο χαρακτηριστικά τραγούδια που πριν από 80 χρόνια διαμόρφωσαν τη φυσιογνωμία του αστικού κόσμου της μεσοπολεμικής Αθήνας αποτελούν σήμερα την αφορμή για ισάριθμες ιστορίες αυτής της έκδοσης.

Say HELLO

A+ R A-

Retropolis... η επιστροφή ΝΕΟ

Αξιολογήστε αυτό το άρθρο
(7 ψήφοι)

Δύο συντελεστές πίσω από το Retropolis II, οι στιχουργοί Γεράσιμος Ευαγγελάτος και Νίκος Μωραΐτης, γράφουν για το καινούργιο project της Metropolis, στο οποίο αγαπημένοι νέοι καλλιτέχνες «πειράζουν» δημοφιλή τραγούδια του Ρεμπέτικου και δίνουν ένα καινούργιο χρώμα σε τραγούδια του Μάρκου Βαμβακάρη, του Απόστολου Καλδάρα και του Βασίλη Τσιτάνη που φαντάζουν πιο επίκαιρα από ποτέ.

Ρεμπέτικο

Όταν κάναμε το Retropolis γνωρίζαμε ότι ρεμβάζουμε μόνο την μια πλευρά του φεγγαριού. Την ίδια εποχή που άνθιζε το δυτικότροπο «ελαφρό» τραγούδι στα σαλόνια της Αθήνας, ένα σκοτεινό λουλούδι φερμένο από τα βάθη της Ανατολής και του χρόνου ρίζωνε βαθιά στην Αττική γη. Το ρεμπέτικο, σκοτεινό και βρώμικο, ειλικρινές και αθώο σαν προσευχή, τραγουδούσε σε καπνισμένους τεκέδες και λαικές γειτονιές τον έρωτα, την ξενιτιά, την προδοσία. Δεν είχε τις φιοριτούρες και την κομψότητα του σαλονάτου τραγουδιού των αστών‧ δεν ήταν της μόδας αλλά της σειράς‧ δεν χάιδευε τα αφτιά μεταξένιων κορασίδων, αλλά συνόδευε τα μεθύσια και τις σκοτούρες του απλού λαού. Οι στίχοι του χτυπούσαν στιλέτο τις μεγάλες αλήθειες της ζωής με μια γλώσσα άμεση και συχνά προκλητική. Βαθιά πολιτικό κι ευθύβολο, αφτιασίδωτο κι ενίοτε άκρως ποιητικό με έναν αφοπλιστικά θυμοσοφικό τρόπο, το Ρεμπέτικο ήταν φυσικό να περιθωριοποιηθεί από τα χριστά ήθη της εποχής. Ο χρόνος όμως ήρθε να επισημάνει πόσο κυτταρική ήταν η σχέση του με την ψυχοσύνθεση του Έλληνα. Το Ρεμπέτικο όχι μόνο επιβίωσε, αλλά έφτασε και να καθορίσει την εξέλιξη της ελληνικής μουσικής –λαικής και λόγιας. Η λιτότητα κι ο λυρισμός του έγιναν αφετηρία και σημείο αναφοράς. Σε μια εποχή σαν τη σημερινή, που τα προσωπεία έχουν πέσει κι η ανάγκη για ουσία είναι επιτακτική, το Ρεμπέτικο μοιάζει πιο επίκαιρο από ποτέ. Γιατί αν ξέρει να κάνει κάτι καλά ο λαός μας από την πρώτη στιγμή που πάτησε πάνω στη γη, είναι να ξορκίζει τις δυσκολίες της ζωής του, τραγουδώντας τες.

Γεράσιμος Ευαγγελάτος

Eviva κι Εβίβα

Δεν είναι η πρώτη φορά ούτε η τελευταία. Βαμβακάρης, Τσιτσάνης, Καλδάρας. Κίονες πάνω στους οποίους χτίστηκε το σύγχρονο ελληνικό τραγούδι. Πολλές φορές διασκευάστηκαν τα τραγούδια τους και πολλές φορές θα διασκευαστούν στο μέλλον. Ένας λαός δεν πάει πουθενά αν δεν «πειράζει» συνεχώς τη συλλογική του μνήμη. Σημασία δεν έχει πόσες φορές κάνεις κάτι αλλά πώς το κάνεις. Εδώ, δεκάδες πρόσωπα της καινούργιας σκηνής, οι εναλλακτικοί του μέλλοντός μας, πήραν τα τραγούδια τα παλιά και τα άγγιξαν, τα χάιδεψαν ή τα κράτησαν σφιχτά – ό,τι κάνει τελοσπάντων κανείς με τα χέρια. Είχα τη χαρά να ακούσω το υλικό του Retropolis ΙΙ πριν από την κυκλοφορία του. Και ήταν χαρά πραγματική, όσο κι αν έβαλα το σιντάκι να παίζει με δισταγμό. Δισταγμό, γιατί συχνά τα χέρια πνίγουν. Εδώ δεν έπνιξαν, έπλασαν.

Η σχέση μου με τη διασκευή του παλιού είναι αγάπης και μίσους. Δεν μου αρέσουν οι διασκευές χωρίς λόγο. Τις λατρεύω όταν υπάρχει ένας μαέστρος –συχνά σκηνοθέτης- που κινεί τα νήματα. Ένας Αλμοδόβαρ. Ένας Λούρμαν. Ένας Ταραντίνο. Στη συλλογή Retropolis ΙΙ είναι σαν να υπάρχει ένα τέτοιο αδιόρατο χέρι. Κάποιος που σκηνοθέτησε το αίσθημα. Έτσι, αυτοί οι  άνθρωποι λειτούργησαν σαν νήματα του ίδιου υφαντού, σαν αποστακτήρες του ίδιου ακριβού υλικού. Ήπια από το ποτό τους. Και διαπίστωσα ότι το «Eviva» απέχει από το «Εβίβα» όσο ένα σύμπαν, αλλά μεταδίδει την ίδια μέθη.

Νίκος Μωραΐτης

Login to post comments